Prasówka z cyfryzacji 11-18.09.2026

Co zostało z wyborczych obietnic kontroli nad służbami? Kto czyta rozmowy użytkowników z ChatGPT?

fot. Sérgio Souza/Pexels

Podsumowania

1. Weekendowa Lektura Z3S https://zaufanatrzeciastrona.pl/post/weekendowa-lektura-odcinek-693-2026-09-13-bierzcie-i-czytajcie/

Sekcja polska

1. Sześć lat po aferze Pegasusa: co zostało z wyborczych obietnic kontroli nad służbami? https://oko.press/szesc-lat-po-aferze-pegasusa-co-zostalo-z-wyborczych-obietnic-kontroli-nad-sluzbami
2. Panoptykon: Czekamy na decyzję prezydenta w sprawie kontroli nad służbami https://panoptykon.org/czekamy-na-decyzje-prezydenta-w-sprawie-kontroli-nad-sluzbami
3. Sejm większością głosów poparł dziś kandydaturę (jedynej) kandydatki na Przewodniczącą Komisji Rozwoju i Bezpieczeństwa Sztucznej Inteligencji. https://eupolicy.social/@panoptykon/117292300529643063
4. Co czwarty młody Polak to funkcjonalny analfabeta. To i tak lepiej niż w Europie https://www.tygodnikpowszechny.pl/co-czwarty-mlody-polak-funkcjonalny-analfabeta-i-tak-lepiej-niz-w-europie
5. Ćwiklak: AI może zagrozić nawet milionowi miejsc pracy w Polsce https://www.newsweek.pl/opinie/cwiklak-pod-ministerstwem-cyfryzacji-protestowaly-roboty/j8e0fzz
6. Jesteś ofiarą Zondacrypto? Zgłoś się do Estonii https://oko.press/na-zywo/na-zywo-relacja/jestes-ofiara-zondacrypto-zglos-sie-do-estonii
7. Seria ataków na polski sektor ochrony zdrowia. MyDr to najpoważniejszy przykład https://cyberdefence24.pl/cyberbezpieczenstwo/wycieki-danych/seria-atakow-na-polski-sektor-ochrony-zdrowia-mydr-to-najpowazniejszy-przyklad
8. Prokuratura wnioskuje o aresztowanie szefa Rady Mediów Narodowych https://www.wirtualnemedia.pl/prokuratura-wnioskuje-o-aresztowanie-szefa-rady-mediow-narodowych,7330818722986240a
9. Tydzień prawa do informacji – bezpłatne szkolenia (en) https://siecobywatelska.pl/tydzien-prawa-do-informacji/
10. Rosyjski dron uderzył w lokomotywę. Pociąg dotarł do Warszawy https://www.pap.pl/aktualnosci/rosyjski-dron-uderzyl-w-lokomotywe-pociagu-relacji-kijow-warszawa-synteza-wideo
11. Prawo do informacji. Co państwo nadal przed nami ukrywa? https://oko.press/prawo-do-informacji-co-panstwo-nadal-przed-nami-ukrywa
12. Policjanci z dolnośląskiej komendy wojewódzkiej przeprowadzili czynności w kilku miejscach na Dolnym Śląsku, w tym w domu Barbary Mróz-Gorgoń. Prokuratura potwierdza, że działania mają związek ze śledztwem dotyczącym projektu „Marka Polska – podstrategia turystyczna”. https://www.rp.pl/polityka/art45154011-policja-weszla-do-domu-barbary-mroz-gorgon-prokuratura-potwierdza-przeszukania
13. MON wdraża System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji https://cyberdefence24.pl/armia-i-sluzby/wojsko-polskie/mon-wdraza-system-zarzadzania-bezpieczenstwem-informacji
14. Sejm opowiedział się w za odrzuceniem sprawozdania Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z działalności w 2025 r. wraz z informacją o podstawowych problemach radiofonii i telewizji oraz za przyjęciem informacji o działalności Rady Mediów Narodowych w 2025 r. https://www.wirtualnemedia.pl/sejm-przeciw-sprawozdaniu-krrit-ale-za-informacja-o-dzialalnosci-rmn,7330780460718336a
15. Piotr Niemczyk wyszedł z zakładu karnego – sąd wstrzymał wykonanie kary. Były opozycjonista, który bez procesu trafił za kratki za czyn, którego nie popełnił, wyszedł z Zakładu Karnego w Białołęce. https://oko.press/na-zywo/na-zywo-relacja/piotr-niemczyk-wyszedl-z-zakladu-karnego-sad-wstrzymal-wykonanie-kary
16. Tanio, szybko i po partyzancku. Tak polskie firmy wdrażają AI https://spidersweb.pl/plus/2026/09/polskie-firmy-wdrozenie-ai-tanio-szybko-bledy
17. Jak ludzie Republiki współpracowali z Kralem https://oko.press/na-zywo/na-zywo-relacja/jak-ludzie-republiki-wspolpracowali-z-kralem
18. Wydawnictwa zaczynają umieszczać w książkach klauzule zakazujące wykorzystywania ich treści do trenowania systemów sztucznej inteligencji. Takie zastrzeżenie stosuje już Wielka Litera, która zamierza objąć nim również e-booki i audiobooki. Zdaniem prawnika sprzeciw jest skuteczny, ale problemem pozostaje sprawdzenie, czy firmy rozwijające AI rzeczywiście go respektują. https://www.wirtualnemedia.pl/wydawcy-zabezpieczaja-ksiazki-przed-ai-jestesmy-gotowi-przylaczyc-sie-do-pozwu-zbiorowego,7327924863256736a
19. Z analizy fundacji Instrat wynika, że Meta Platforms w ciągu roku mogła zarobić w naszym kraju ok. 760 mln zł z wyświetlania oszukańczych reklam, co stanowi aż 37 proc. przychodów jej polskiej spółki zależnej w 2025 roku. https://www.wirtualnemedia.pl/facebook-instagram-oszukancze-reklamy-ile-zarabia-meta-platforms-rafal-brzoska-apeluje,7330025451047168a
20. Nie wszyscy zgadzają się z tymi wyliczeniami https://screenlovers.pl/720-milionow-ze-scamu-w-mecie-czyli-kocopaly-w-slusznej-sprawie/
21. Publiczne LO nr IX w Opolu poinformowało o naruszeniu ochrony danych osobowych spowodowanym „automatycznym kopiowaniem e-maili” z dwóch szkolnych skrzynek na zewnętrzne adresy mailowe https://cyberdefence24.pl/cyberbezpieczenstwo/wycieki-danych/piszesz-do-szkoly-mail-trafia-do-cyberprzestepcy-incydent-w-liceum
22. Anioły Piekieł z Temu. Jak e-hulajnogi pogodziły Polaków https://www.tygodnikpowszechny.pl/anioly-piekiel-z-temu-jak-e-hulajnogi-pogodzily-polakow
23. Dron wyłowiony z Bałtyku. W sieci krąży zdjęcie wygenerowane przez AI https://www.rp.pl/konflikty-zbrojne/art45140201-dron-wylowiony-z-baltyku-w-sieci-krazy-zdjecie-wygenerowane-przez-ai

Sekcja ogólna

1. Gównowacenie to model biznesowy Big Techu https://kulturaliberalna.pl/2026/09/08/gownowacenie-to-model-biznesowy-big-techu/
2. Lato 2013 roku, inwigilacja i gilotyny. Co łączy Snowdena i Piketty’ego? https://krytykapolityczna.pl/swiat/lato-2013-roku-inwigilacja-i-gilotyny-co-laczy-snowdena-i-pikettyego/
3. Czy dzieci będą bezpieczniejsze online? Komisja Europejska ogłasza EU Kids Act https://panoptykon.org/komisja-europejska-oglasza-eu-kids-act
4. 17 września Ursula von der Leyen, przewodnicząca Komisji Europejskiej, oraz Henna Virkkunen, wiceprzewodnicząca wykonawcza Komisji Europejskiej ds. suwerenności technologicznej, bezpieczeństwa i demokracji, przedstawiły szczegóły propozycji EU Kids Act – nowych unijnych regulacji dotyczących bezpieczeństwa dzieci i młodzieży w przestrzeni cyfrowej. https://www.facebook.com/FundacjaICO/posts/pfbid038LE8kTRh7KJ7FUzzpgQBpY2eUgVz8aQzMTPBsL8Bxt7v6YaNEyMa9NneB3MPFQUel
5. Czy Europa może się wyzwolic od amerykańskich technologii? (podcast OKO.press) https://oko.press/czy-europa-moze-sie-wyzwolic-od-amerykanskich-technologii
6. Każde konto, którego wieku nie da się ustalić, trzeba będzie wyłączyć (Marcin Rybak) https://www.linkedin.com/posts/marcin-rybak-09ab111_ka%C5%BCde-konto-kt%C3%B3rego-wieku-nie-da-si%C4%99-ustali%C4%87-activity-7506624849138872321-V3wp
7. Lincz w sieci. Jak internet zmienia twoje oburzenie w przemoc https://www.tygodnikpowszechny.pl/lincz-w-sieci-jak-internet-zmienia-twoje-oburzenie-w-przemoc
8. Kompromitacja policji. AI się pomyliła, niewinna kobieta poszła siedzieć https://ithardware.pl/aktualnosci/kompromitacja_policji_ai_wskazala_niewinna_kobieta_poszla_siedziec-54147.html
9. System Lavender ma wykrywać domniemanych członków Hamasu, rozpoznawać cele w czasie rzeczywistym. Wywiad z Taylor Kate Woodcock i Rainerem Rehakiem, którzy analizowali system Lavender (de, en) https://netzpolitik.org/2026/interview-ueber-ki-und-das-lavender-system-automatisierte-todeslisten/ https://netzpolitik.org/2026/interview-on-lavender-civilian-harm-is-pre-programmed-into-the-system/
10. W. Brytania: puby i bary będą mogły stosować biometrię, żeby weryfikować wiek (en) https://www.theguardian.com/business/2026/sep/15/pubs-and-bars-get-go-ahead-digital-id-biometric-scan-tech
11. Nie będzie limitów przy wizach dla dziennikarzy. Sąd blokuje decyzję Trumpa https://www.wirtualnemedia.pl/donald-trump-wizy-do-usa-dla-studentow-i-dziennikarzy-sad-wstrzymuje-decyzje,7329569777629280a
12. Meta dalej publikuje reklamy kierujące do pornografii dziecięcej, twierdzi TTP https://kontrabanda.net/r/meta-dalej-publikuje-reklamy-kierujace-do-pornografii-dzieciecej-twierdzi-ttp
13. Anthropic i OpenAI ostrzegają przed AI (de) https://netzpolitik.org/2026/warnung-vor-katastrophalen-schaeden-kuenstliche-intelligenz-ist-kein-naturereignis/
14. Projekt Lily: ludzie, którzy czytają twoje rozmowy z ChatGPT (en) https://www.404media.co/inside-project-lily-the-humans-reading-your-chatgpt-chats/
15. Policja przeszukuje tysiące kamer Flock, bez wyraźnego powodu (en) https://www.404media.co/cops-search-thousands-of-flock-cameras-for-reasons-of-lmao-idk-hehe-and-asdfg/
16. Haktywiści zdemontowali kamerę Flock, skopiowali dane i udostępnili dziennikarzom (en) https://www.404media.co/hackers-stole-flocks-camera-software-revealing-how-the-company-tracks-cars-and-people-2/
17. Prawnik wykorzystał w sądzie pismo z zeznaniami wygenerowanymi przez ChatGPT (en) https://www.theguardian.com/technology/2026/sep/11/new-mexico-lawyer-ai-chatgpt-testimony
18. Szef Nvidii: „nie potrzebujemy nowych regulacji” (en) https://www.politico.com/news/2026/09/15/nvidia-jensen-huang-ai-safety-01078081
19. Przedstawiciele OpenAI i Anthropic rozmawiali z reprezentantami obu partii o zagrożeniach ze strony AI (en) https://www.politico.com/news/2026/09/15/openai-ai-hoax-urgency-01077352
20. Politico: EU zaostrza politykę wobec Chin (en) https://www.politico.eu/article/eu-parlament-bereit-gegenueber-china-eine-haertere-linie-zu-fahren-sagt-fuehrender-europaabgeordneter/
21. Amerykańskie wojsko umieściło broń na orbicie (en) https://techcrunch.com/2026/09/15/us-military-confirms-it-launched-space-weapons-into-earths-orbit/
22. Żeby trenować AI (tzw. „skanery zachowań”) berlińska policja będzie przekazywać prywatnym firmom także niezanonimizowane dane (de) https://netzpolitik.org/2026/ki-training-berliner-verhaltensscanner-sollen-privatfirmen-mit-echtdaten-fuettern/
23. Revolut potwierdza wyciek danych (en) https://techcrunch.com/2026/09/12/revolut-confirms-customer-data-breach-through-fake-government-requests/
24. Niemiecka NGO wnosi pozew przeciwko berlińskiej policji, która sfotografowała demonstranta trzymającego transparent. Czy działania policji naruszyły wolność zgromadzeń i wypowiedzi? (de) https://netzpolitik.org/2026/klage-vor-verwaltungsgericht-polizei-fotografierte-anlasslos-demonstrierende-mit-transparent/
25. W dyskusjach o sztucznej inteligencji nieczęsto przywołuje się pojęcie wyjaśnialnej sztucznej inteligencji (explainable AI, XAI), jeszcze rzadziej pojawiają się konkretne przykłady metod, za pomocą których moglibyśmy w przejrzysty sposób wyjaśnić decyzje podejmowane przez algorytmy. Na czym właściwie miałoby polegać wyjaśnienie zasad działania modelu klasyfikacyjnego? Jak można analizować nie tylko wynik proponowanych predykcji, ale też proces ich podejmowania? https://blog.humanistyka.dev/2026/09/wyjasnialna-sztuczna-inteligencja-w-praktyce-i-efekt-madrego-hansa
26. Jak się zatruwa AI, by władać umysłami? Na kogo to wpływa najbardziej? (Podcast Techstorie) https://www.youtube.com/watch?v=9Zda1HhsHF8&list=PLVLI1ArZ-BLYBJZ7GVuQjyjhgtdlZSh8l
27. Ekspert o stanie Unii: Europa potrzebuje pogłębienia integracji. Tylko tak stawi czoła USA i Chinom https://oko.press/ekspert-o-stanie-unii-jak-mamy-stawic-czola-usa-i-chinom
28. Czy Dolina Krzemowa naprawdę mówi stop rozwojowi AI? https://spidersweb.pl/plus/2026/09/dolina-krzemowa-strach-przed-ai
29. AI na budynkach i w menu. Slopizacja miast postępuje https://krytykapolityczna.pl/swiat/ai-menu-murale-slopizacja-miast/
30. Przejął 3562 cudze serwery i nie złamał po drodze ani jednego hasła. Wystarczyła mu znajomość konfiguracji usługi i to, że była otwarta publicznie. (Marcin Rybak) https://www.linkedin.com/posts/marcin-rybak-09ab111_przej%C4%85%C5%82-3562-cudze-serwery-i-nie-z%C5%82ama%C5%82-po-activity-7505964458842710017-dbHk
31. Francja chce osłabić sankcje na Rosję (en) https://www.politico.eu/article/eu-france-alisher-usmanov-russia-sanctions/
32. Cyberstrategia FBI: współpraca ważniejsza niż kiedykolwiek https://cyberdefence24.pl/armia-i-sluzby/cyberstrategia-fbi-wspolpraca-wazniejsza-niz-kiedykolwiek
33. OpenAI nie chce reklam konkurencyjnych narzędzi AI w ChatGPT. Adobe zaskoczone zmianą https://www.wirtualnemedia.pl/openai-nie-chce-reklam-konkurencyjnych-narzedzi-ai-w-chatgpt-adobe-zaskoczone-zmiana,7328248505682080a
34. Prokurator generalny Florydy James Uthmeier pozwał Netfliksa, zarzucając platformie gromadzenie szczegółowych informacji o zachowaniach użytkowników, w tym dzieci, a następnie wykorzystywanie tych danych w biznesie reklamowym https://ithardware.pl/aktualnosci/netflix_gromadzenie_danych_pozew-53958.html
35. Claude pomógł zhackować OpenAI (en) https://www.theguardian.com/technology/2026/sep/18/openai-hacked-anthropic-claude-chatbot
36. Dane klientów Amazona bezpowrotnie stracone. Winne irańskie drony. https://niebezpiecznik.pl/post/dane-klientow-amazona-bezpowrotnie-stracone-winne-iranskie-drony/
37. USA: OpenAI popiera inicjatywę ustawodawczą, która miałaby ograniczyć stosowanie AI w tworzeniu broni biologicznej (en) https://www.politico.com/news/2026/09/15/openai-backs-bipartisan-push-to-address-ai-biothreats-01077755
38. Google rozwija model współpracy z wydawcami, w którym wynagrodzenie za treści wykorzystywane przez sztuczną inteligencję ma być powiązane nie tylko z samym dostępem do materiałów, ale z wartością, jaką wnoszą one do odpowiedzi generowanych przez AI. https://www.wirtualnemedia.pl/google-chce-placic-wydawcom-za-wartosc-tresci-dla-ai,7329309945616544a
39. Obama wzywa Demokratów, aby zajęli się AI (en) https://techcrunch.com/2026/09/13/obama-urges-democrats-to-have-a-clear-plan-for-ai-safeguards/
40. Pinterest zapowiada więcej AI – nowa funkcja ma pomóc zmienić wygląd pomieszczenia (en) https://techcrunch.com/2026/09/17/pinterest-teases-a-new-restyle-feature-that-lets-you-redesign-your-room-with-ai/
41. Jak AI zmieni kapitalizm? (en) https://www.theguardian.com/technology/2026/sep/13/ai-will-transform-capitalism-but-how
42. Amerykański sąd stanął po stronie krytyka ICE (en) https://arstechnica.com/tech-policy/2026/09/its-ok-to-tell-ice-their-actions-will-haunt-them-judge-rules-in-speech-fight/
43. Czy AI może wpłynąć na wybory? (Mateusz Chrobok i Jakub Szymik) https://www.youtube.com/watch?v=rQ3jnqgTQDU

Joanna Cisowska

Piszę o ludziach, polityce cyfrowej, big techach i wpływie technologii na społeczeństwo. Wrzucam też cotygodniowe prasówki z tematyki cyfrowej i feministycznej. Jestem publicystką, feministką i świecką humanistką. Działałam w polskich indymediach. Współpracowałam z redakcją techspresso.cafe, publikowałam w serwisie szmer.info. Obecnie prowadzę blog pod adresem didleth.pl, ale jestem też otwarta na współpracę z innymi serwisami. Zachęcam do lektury i kontaktu! 🙂

didleth.pl